با توجه به اینکه ناوگان تاکسیرانی، ناوگان حمل و نقل عمومی و حفظ و نگهداری فضای سبز در اختیار شهرداری است این ارگان میتواند نقش بسیار موثری در کنترل آلودگی هوا داشته باشد و چنانچه بخواهیم نمرهای به عملکرد شهرداری در این 10 سال که از تصویب طرح جامع کاهش آلودگی هوای میگذرد بدهیم، البته با توجه به در نظر گرفتن کمکهایی که دولتهای گذشته بایستی به مدیریت شهری می کردند و این کار را انجام ندادند، نمره خوبی بدون اغماض میتوان داد.
عملکرد مطلوب شورای شهر و شهرداری اراک در جهت کاهش آلودگی هوا از آن جهت است که بر اساس طرح جامع کاهش آلودگی هوای اراک که در سال ۸۶ مصوب شده است، احداث تقاطعهای غیرهمسطح در درون شهر در نقاط گره ترافیکی، افزایش تاکسیهای گازسوز در شهر اراک، افزایش اتوبوس گازسوز به ناوگان حمل و نقل شهری، گازسوز نمودن ناوگان فعلی حمل و نقل عمومی شهر، ایجاد سه پایانه مسافربری در اراک، هوشمندسازی حمل و نقل و ترافیک، احداث پارکینگهای طبقاتی در سطح شهر، گسترش فضای سبز و … از جمله وظایفی بود که شهرداری اراک مکلف به انجام آن بوده است، که البته در ازای انجام این وظایف تعریف شده در طرح مقرر بود دولت اعتباراتی را بپردازد که متاسفانه اغلب اعتبارات پرداخت نشده و شهرداری اراک برای تحقق شهری پاک برخی از این اقدامات را انجام و برخی را در دست احداث دارد.
مهندس تاجران شهردار کلانشهر اراک در خصوص اقدامات مدیریت شهری در خصوص اجرای مصوبات طرح جامع کاهش آلودگی هوای اراک بیان داشت: در بخشهای مختلف طرح جامع کاهش آلودگی هوا، راهکاریی ارایه شده که مهمترین آنها که مدنظر شهروندان و مسوولین میباشد احداث 1000 هکتار فضای سبز در شهر میباشد که 300 هکتار آن در سنوات گذشته توسط مدیریت شهری احداث و 700 باقی مانده که از این مقدار طی آخرین رایزنیهای صورت گرفته با اداره کل راه و شهرسازی مقرر گردیده که حدود 300 هکتار در گردنه سیبک در اختیار شهرداری قرار داده شود تا این مجموعه نسبت به احداث فضای سبز مورد نظر اقدام نماید.
وی در ادامه افزود: بدیهی است که شهرداری بلافاصله با تحویل 300 هکتار مذکور، در یک طرح ضربتی طراحی مورد نظر جهت احداث فضای سبز در فرصت باقی مانده از فصل کاشت را انجام خواهد داد. همچنین نسبت به احیا خاک زمین بااستفاده از کود کمپوست اقدام خواهیم نمود تا فرآیند رشد درختان سریعتر شود و هر یک سال شاهد رشد درختان باشیم تا فضای سبز احداثی برای پالایش هوای شهر موثر واقع شوند.
مهندس تاجران خاطرنشان ساخت: به محض تحویل زمین از سوی اداره کل راه و شهرسازی شهرداری این آمادگی را دارد، طراحی مورد نظر را انجام دهد و محل را برای کاشت گونههای مورد نظر آماده نماید و تا تا پایان سال جاری شاهد یک فضای سبز مناسب در منطقه مذکور باشیم.
وی همچنین تصریح کرد: اداره کل راه و شهرسازی انگیزه لازم در خصوص واگذاری زمین به مدیریت شهری اراک جهت تبدیل به فضای سبز را دارد و همکاری خوبی با مجموعه مدیریت شهری شده است و استاندار استان مرکزی تاکید ویژهای در این خصوص داشتهاند و همه دست در دست هم در حال همکاری هستند که مقدمات انجام این کارمهم و حیاتی هر چه سریعتر انجام شود.
شهردار کلانشهر اراک در ادامه سخنان خود اظهار داشت: متاسفانه تاکسیهای شهر اراک کاربراتوری و فرسوده هستند که امسال حدود 67 دستگاه تاکسی توسط شهرداری تبدیل به احسن شده ولی این تعداد کافی نیست و حتما تعداد آن میبایست افزایش پیدا کند. لذا برای این امر مهم نیز که یکی از راهکارهای کاهش آلودگی هوای شهر اراک میباشد، در شورای شهر هم همکاری و تاکیدات بسیاری شده است و مدیریت شهری هم این دغدغه را دارد تا با نوسازی و گازسوز نمودن تاکسیها آلودگی ناشی از فرسوده بودن آنها را کاهش دهد.
وی تصریح کرد: همچنین در خصوص تبدیل به احسن اتوبوسهای فرسوده نیز باید گفت که تا آخر امسال 50 دستگاه اتوبوس با استانداردهای مناسب و مطلوب و آلایندگی بسیار ناچیز، در سطح شهر به ناوگان حمل و نقل عمومی افزوده میشود و به این واسطه 50 دستگاه اتوبوس فرسوده از ناوگان حمل و نقل عمومی شهر اراک خارج میشود.
مهندس تاجران خاطرنشان ساخت: از 50 دستگاه اتوبوس خریداری شده، 12 دستگاه اتوبوس در توقفگاه اتوبوسرانی مستقر هستند که منتظر پلاک شدن هستند.
7 دستگاه دیگر طی روزهای آینده به ناوگان حمل و نقل عمومی اضافه میشود و با 19 دستگاه مذکور پس از پلاک شدن و واگذاری آن به بخش خصوصی به ناوگان ملحق میشوند و 31 دستگاه دیگر تا پایان سال جاری نیز به 19 دستگاه مذکور ملحق میشوند.
شهردار کلانشهر اراک در خصوص اعطای وام تسهیلات به رانندگان دارای خودروهای فرسوده بیان داشت: موضوع اعطای وام به رانندگان در شهرداری در حال پیگیری میباشد. در خصوص یارانه نیز آن بخش که به عهده شهرداری و شورای شهر بوده با یاری و بلندنظری و موافقت اعضای شورای شهر که جای تشکر و قدردانی دارد مقرر گردیده که در ازای هر موتورسیکلت برقی که به ناوگان اضافه میشود و جایگزین موتورهای بنزین سوز میشود (لازم به ذکر است که موتورسیکلت بنزینی به دلیل دوگانه سوز بودن و اضافه شده روغن به بنزین و غلظت سوخت بعضی مواقع تا 8 برابر خودروهای بنزینی آلودگی ایجاد مینماید) به همین دلیل 1000 دستگاه موتور برقی مصوب گردیده که خریداری نماییم و در اختیار شهروندان قرار دهیم و شهروندان نیز تا مبلغ 20 میلیون ریال از شهرداری یارانه دریافت نمایند.
وی در ادامه گزارش خود با اشاره به اینکه اقدامات مذکور افزون بر مصوبات طرح جامع کاهش آلودگی هوای شهر اراک میباشد گفت: همچنین مقرر گردیده 1000 دستگاه دوچرخه پایی و برقی تا یک سوم قیمت آن بلاعوض به شهروندان واگذار شود تا ایشان از دوچرخه استفاده نمایند.
مهندس تاجران اظهار داشت: 12 نقطه از سطح شهر جهت مسیر دوچرخهسواری مکانیابی شده است و طرح آن نیز به شورای عالی ترافیک ارسال گردیده که پس از تصویب آن در شورای ترافیک مسیرهای دوچرخهسواری که در حال حاضر طراحی شده است و با رنگآمیزی مناسب مسیرهای دوچرخهسواری در سطح شهر مشخص شوند.
وی خاطرنشان ساخت: مسیرهای دوچرخهسواری در تمامی خیابانهایی که عریض هستند اجرا میشود و در خیابانهایی که به صورت مقطعی ایستگاه دوچرخهسواری جانمایی شده، دوچرخه تحویل شهروندان داده شود و آنها سفرهای درون شهری خود را با دوچرخه انجام دهند.
شهردار کلانشهر اراک در خصوص تمرکز زدایی از مرکز شهر، بیان داشت: متاسفانه تمامی برنامهها طوری طراحی شده که به مرکز شهر ختم میشود، حتی ایستگاههای اتوبوس طوری جانمایی شدهاند که مسیرها در مرکز شهر تقسیم میشوند لذا تمرکز زدایی از مرکز شهر نیاز به برنامه میان مدت دارد و باید تمامی خدماتی که شهروندان دارند در خارج از محدوده ترافیکی و جمعیتی شهر مستقر نماییم و شهروندان برای دریافت خدمات خود دیگر به مرکز شهر مراجعه نکنند و خدمات مورد نیازخود را از کنار شهر دریافت نمایند.
مهندس تاجران گفت: انتقال خدمات مورد نیاز شهروندان به رینگ 5 شهری در حال مطالعه میباشد تا از این طریق، از تردد و سفر شهروندان به مرکز شهر کاسته شود.
وی در ادامه افزود: در ارتباط با آلودگی هوا باید گفت که 50 درصد از آلودگی مربوط به آلودگیهای متحرک ناشی از خودروهای شخصی و ناوگان حمل و نقل عمومی میباشد که در ارتباط با آلودگی ناشی از تاکسی و اتوبوس باید گفت که شهرداری حرکتهای خود را با نوسازی ناوگان حمل و نقل عمومی آغاز نموده و کار در حال انجام شدن میباشد.
شهردار کلانشهر اراک بیان داشت: یکی دیگر از راهکارهای کاهش آلودگی هوا که کشورهای به روز دنیا از آن استفاده میکنند، استفاده از خوردهای ابرخازن میباشد که شهرداری اراک در این خصوص جلساتی را با شرکتهای سازنده و وارد کننده این قبیل اتوبوسها داشته و در حال پیگیری هستیم که اتوبوسهای مذکور در سال آینده به شهر اراک ملحق میشوند.
لازم به ذکر است،اگر یکسری از پارامترها انجام شود قطعا شاهد حضور چند دستگاه از اتوبوسهای ابرخازن در شهر اراک خواهیم بود. همچنین در خصوص اتوبوسهای گازسوز جدید که یک نمونه از آن در شهر اراک اخیرا شروع به کار نموده است. اگر معیارها و مطلوبیتهای مورد نظر شهرداری را برآورده نماید در سال آینده 50 دستگاه اتوبوس گازسوز به ناوگان حمل و نقل عمومی شهر اراک اضافه میشود.
سیاوش آقاخانی عضو سازمان مردم نهاد محیط زیست استان ضمن تشکر و قدردانی از گام ارزشمند مهندس تاجران شهردار کلانشهر اراک در خصوص پیگیری توسعه زیرساختهای دوچرخهسواری در شهر اراک و همچنین ملحق نمودن اتوبوسهای برقی به ناوگان حمل و نقل عمومی بیان داشت: جای بسی خرسندی است، مهندس تاجران که به عنوان سفیر دوچرخهسواری همگانی از سوی فعالان زیست محیطی کشور انتخاب شد نگاه ویژهای به مسایل زیستمحیطی و کاهش آلودگی هوای شهر اراک دارند.
وی در ادامه افزود: وضعیت فعلی کلان شهر اراک میراثی است که مدیریت شهری و شورای دوره پنجم به ارث بردهاند اما انتظاری که فعالان زیست محیطی دارند این است که موارد مربوط به کاهش آلودگی هوا با قدرت و دقت بیشتری پیگیری شود و در خصوص مواردی که طبق ماده 55 قانون شهرداریها به مجموعه مدیریت شهری واگذار شده است از جمله برخورد با مشاغل آلاینده و صنوف مزاحم نیز با جدیت اجرایی شود.
آقاخانی همچنین گفت: بحث بازنگری در طرح جامع شهر اراک و در نظر گرفتن مسایل زیستمحیطی در چهارچوب آن که توسط مشاور در حال تهیه میباشد از دیگر مواردی میباشد که فعالان زیست محیطی انتظار دارند که شهرداری بدان توجه داشته باشد، همچنین بحث حفظ باغات درون شهرها و اثر بخشی پارکینگهای طبقاتی، بازنگری در وضعیت فعلی فضای سبز شهری و انتخاب گونههای اثربخش متناسب با اقلیم اراک، معاینه فنی اتوبوسهای درون شهری و همچنین مشارکت شهروندان در بحث کاهش آلودگی هوا با ارایه بستههای فرهنگی در قالب نقش شهروندی در کنار حق شهروندی از مسایلی میباشد که باید توسط شهرداری پیگیری شود تا با اقدامات صورت گرفته شاهد اثربخشی در کاهش آلودگی هوای شهر اراک باشیم.
در ادامه مهندس تاجران ضمن تشکر از آقاخانی به عنوان یکی از فعالان زیست محیطی شهر اراک و قول مساعد ایشان در خصوص تامین آب 300 هکتار فضای سبز گردن سیبک از محل صرفه جویی قنوات منطقه سنجان و کرهرود بیان داشت: عملیات کاشت درخت آسان میباشد اما آنچه که مهم و با ارزش است، عملیات داشت میباشد که باید مورد توجه قرار گیرد، لذا قرار است که آب مورد نظر را به صورت قطرهای به ارتفاعات برسانیم تا استفاده مطلوبی از منابع آبی جهت آبیاری فضای سبز شود. وی افزود: متاسفانه درختان اراک به صورت وحشی رشد کردهاند و عملیات هرس به موقع انجام نشده است، لذا در برای حل این موضوع نیز چندین جلسه وکارگروه تخصصی جهت عملیات هرس و جوانسازی درختان برگزار گردیده است.
در حال حاضر نیز عملیات جوانسازی و هرسهای فنی درختان آغاز شده و چندین اکیپ مختلف در سطح شهر مشغول انجام عملیات میباشند تا قبل از بارش برف هرس درختان انجام شود تا اتفاق سال گذشته و آسیب به درختان که ناشی از انجام به موقع عملیات هرس بود تکرار نشود. همچنین شهروندان نیز مطمئن باشند در فصل بهار شاهد درختانی شاداب و باطراوت در شهر اراک باشند.
مهندس تاجران شهردار کلانشهر اراک در خصوص اقداماتی که منجر به دور شدن آلودگی از شهر میشود گفت: ساماندهی صنایع و مشاغل مزاحم یکی از موارد دور نمودن آلودگی از شهر میباشد که در این خصوص مدیریت شهری اراک اقدام به احداث پردیس خودرویی نموده است که فاز یک آن آماده بهرهبرداری میباشد. ضمن اینکه اداره کل راه و شهرسازی 46 هکتار اراضی را برای توسعه ساماندهی صنایع و مشاغل مزاحم تصویب نموده به شهرداری واگذار نماید که امید است با تحویل هر چه سریعتر این اراضی و انجام یک طراحی جدید، عملیات مربوط به ساماندهی مشاغل مزاحم انجام شود.
وی در ادامه با اشاره به اینکه عملیات مربوط به اورهال مراکز معاینه فنی به دلیل فرسوده بودن بعضی از دستگاهها با تامین بودجه مورد نیاز اخیرا انجام شده بیان داشت: قطعا اتوبوسها اولین خودروهایی هستند که شهرداری اقدام به معاینه فنی آنها مینماید و اجازه فعالیت به اتوبوسها بدون معاینه فنی را در سطح شهر نمیدهد.
شهردار کلانشهر اراک همچنین احداث 4 تقاطع غیرهمسطح در شهر اراک را از دیگر راهکارهای کاهش آلودگی هوا عنوان کرد و گفت: در حال حاضر عملیات اجرایی تقاطعهای غیرهمسطح شهید صیدی، ورزش، شریعتی، شهید نبیری با سرعت مطلوبی در حال انجام میباشد و میتوان گفت که با احداث این تقاطعها که با هدف کاهش ترافیک و کوتاهتر شدن مسیر تردد خودروها احداث گردیدهاند آلودگی هوا نیز کاهش مییابد و این اطمینان داده میشود در صورت تامین اعتبارهای مورد نیاز تا پایان سال 97 شاهد پروژههای نیمه کاره در سطح شهر نباشیم.
مهندس تاجران در پایان خاطرنشان ساخت با توجه به موارد مطروحه باید گفت: شهرداری اراک در انجام مصوبات کارگروه کاهش آلودگی هوا عزمی جدی دارد و اقدامات انجام شده ادامهدار میباشد و با اعتماد شهروندان به مدیریت شهری سایر اقدامات نیز اجرایی میشود، همچنین امید است که شهروندان شهرداری را در زیباسازی منظر شهری و بحث مدیریت پسماند همراهی نمایند.
